Nog een beetje meer filosofie. Deze keer een filosoof die in een interview met The ledge* het volgende weet te vertellen:
“... philosophers are always fiction writers! Philosophy is not only the analysis of what exists, but also the conception of what does not exist. This is the big difference between philosophy and science. Philosophy is partly science, insofar as it is the analysis of what is, what is being, and what exists. But partly – and I think this a little bit more important – partly it is the conception, the dreaming, of what does not exist, but what should exist, what could exist.”
“... philosophers are always fiction writers! Philosophy is not only the analysis of what exists, but also the conception of what does not exist. This is the big difference between philosophy and science. Philosophy is partly science, insofar as it is the analysis of what is, what is being, and what exists. But partly – and I think this a little bit more important – partly it is the conception, the dreaming, of what does not exist, but what should exist, what could exist.”
Een filosoof die durft te dromen, te fantaseren en die zelfs durft te verklaren meer geïnteresseerd te zijn in de vragen dan de antwoorden.
Een idealist?? In ieder geval een promoter van de levenskunst: “They believe that philosophy is only analysis, pure science, pure logic. Only analysis of speech and so on. All this is true, of course, but there is another goal – Lebenskunst – to think about what we need in order to live, and what we need to live in a beautiful way. That means to live in a way that we can say yes to this life. To the life we lead with ourselves, and with others. Because others are, most of the time, part of a life. Not all the time, but most of the time”.
Als ik aan iemand zou moeten uitleggen waarom ik graag fictie/literatuur lees, dan zou ik wel eens bij dezelfde verklaring durven uitkomen. Zou, want soms zijn er ook wel andere redenen om fictie/literatuur te lezen.
Een andere motivatie om Schmid te lezen is dat hij geen moraal te verkondigen heeft: “I hope to take part in a project to reflect on our lives, and to offer possibilities of how to lead our lives. Not norms: I never say, in my books, or in speaking with somebody, what you have to do. Because it’s not my life: I’m not responsible for the life of another. Everybody is responsible for his own life. And so it’s important that one make a choice, a responsible choice, for one’s own life.” Zijn stelling bestaat eruit dat de mens autonoom wordt of zijn autonomie vergroot door het leven in eigen handen te nemen, door eigen keuzes te maken. Daarbij hoort reflecteren: “Lebenskunst, as I mean it, is: I reflect on things. I look for reasons, for and against, and I want to find a position to lead my life in a well-reflected way, with well-reflected reasons, because well-reflected reasons allow me to have a kind of continuity in my life, and not to change my life every day. It’s no problem if somebody really wants to change his or her life every day, but I don’t know anybody who is happy living in that way.” Om weer wat persoonlijker te worden: ik denk dat een mens elke dag, continu keuzes moet maken en reflecteren. Vermoeiend ja, elke dag nieuwe beslissingen moeten nemen en zelfs elke dag zijn leven een beetje moeten veranderen. (De wereld staat nu eenmaal niet stil.) Maar op die manier is men tenminste elke dag bewust bezig en dus ook autonoom. Om nog een beetje meer persoonlijk te worden (en hierna stop ik, beloofd): een voorbeedje: als vegetariër kies ik er elke dag opnieuw voor geen vlees te eten, en met ander eten ook heel erg tevreden te zijn. Ook al levert dit soms moeilijke situaties op; ik voel mij fijner bij het idee dat ik niet mee doe aan het reduceren van levende wezens tot voorwerpen. Maar misschien moet ik het op een andere manier vertellen. Het niet eten van vlees is voor mij inderdaad een twintigjarige gewoonte geworden. In andere omstandigheden bvb. grote honger, zal ik mijn keuze opnieuw moeten maken. Het is dus mogelijk dat ik mijn gedrag in bepaalde omstandigheden moet aanpassen, en in sommige gevallen zal dit zelfs een continu proces zijn, maar mijn basiscriteria zal wel het zelfde blijven: Waar voel ik mij het best bij? En hierbij stel ik mij zelf elke dag de vraag : Wat is voor mij een goed leven? Volgens Schmid*: “Het individu laat zijn leven niet langer overkomen. Het is niet langer onverschillig over wat er met hem en de wereld om hem heen gebeurt. Het toont zich selbstmächtig en ervaart zijn vrijheid. Een individu dat zichzelf begrijpt, weet heeft van de samenhang tussen hem en de wereld, komt goed met zijn leven terecht. Een leven met het trotse gevoel van verantwoordelijkheid laat zich beter leven. Anderen tonen dat dat werkt, is het beste wat we kunnen doen. Andere mogelijkheden hebben we niet. Voor normativiteit en plichtsmoraal sluiten mensen de oren.”
Een idealist?? In ieder geval een promoter van de levenskunst: “They believe that philosophy is only analysis, pure science, pure logic. Only analysis of speech and so on. All this is true, of course, but there is another goal – Lebenskunst – to think about what we need in order to live, and what we need to live in a beautiful way. That means to live in a way that we can say yes to this life. To the life we lead with ourselves, and with others. Because others are, most of the time, part of a life. Not all the time, but most of the time”.
Als ik aan iemand zou moeten uitleggen waarom ik graag fictie/literatuur lees, dan zou ik wel eens bij dezelfde verklaring durven uitkomen. Zou, want soms zijn er ook wel andere redenen om fictie/literatuur te lezen.
Een andere motivatie om Schmid te lezen is dat hij geen moraal te verkondigen heeft: “I hope to take part in a project to reflect on our lives, and to offer possibilities of how to lead our lives. Not norms: I never say, in my books, or in speaking with somebody, what you have to do. Because it’s not my life: I’m not responsible for the life of another. Everybody is responsible for his own life. And so it’s important that one make a choice, a responsible choice, for one’s own life.” Zijn stelling bestaat eruit dat de mens autonoom wordt of zijn autonomie vergroot door het leven in eigen handen te nemen, door eigen keuzes te maken. Daarbij hoort reflecteren: “Lebenskunst, as I mean it, is: I reflect on things. I look for reasons, for and against, and I want to find a position to lead my life in a well-reflected way, with well-reflected reasons, because well-reflected reasons allow me to have a kind of continuity in my life, and not to change my life every day. It’s no problem if somebody really wants to change his or her life every day, but I don’t know anybody who is happy living in that way.” Om weer wat persoonlijker te worden: ik denk dat een mens elke dag, continu keuzes moet maken en reflecteren. Vermoeiend ja, elke dag nieuwe beslissingen moeten nemen en zelfs elke dag zijn leven een beetje moeten veranderen. (De wereld staat nu eenmaal niet stil.) Maar op die manier is men tenminste elke dag bewust bezig en dus ook autonoom. Om nog een beetje meer persoonlijk te worden (en hierna stop ik, beloofd): een voorbeedje: als vegetariër kies ik er elke dag opnieuw voor geen vlees te eten, en met ander eten ook heel erg tevreden te zijn. Ook al levert dit soms moeilijke situaties op; ik voel mij fijner bij het idee dat ik niet mee doe aan het reduceren van levende wezens tot voorwerpen. Maar misschien moet ik het op een andere manier vertellen. Het niet eten van vlees is voor mij inderdaad een twintigjarige gewoonte geworden. In andere omstandigheden bvb. grote honger, zal ik mijn keuze opnieuw moeten maken. Het is dus mogelijk dat ik mijn gedrag in bepaalde omstandigheden moet aanpassen, en in sommige gevallen zal dit zelfs een continu proces zijn, maar mijn basiscriteria zal wel het zelfde blijven: Waar voel ik mij het best bij? En hierbij stel ik mij zelf elke dag de vraag : Wat is voor mij een goed leven? Volgens Schmid*: “Het individu laat zijn leven niet langer overkomen. Het is niet langer onverschillig over wat er met hem en de wereld om hem heen gebeurt. Het toont zich selbstmächtig en ervaart zijn vrijheid. Een individu dat zichzelf begrijpt, weet heeft van de samenhang tussen hem en de wereld, komt goed met zijn leven terecht. Een leven met het trotse gevoel van verantwoordelijkheid laat zich beter leven. Anderen tonen dat dat werkt, is het beste wat we kunnen doen. Andere mogelijkheden hebben we niet. Voor normativiteit en plichtsmoraal sluiten mensen de oren.”
Voor mij is dus de levenskunst elke dag hard werken aan en zoeken naar de kunst van een goed leven. Eén van de mogelijke wegen is het uitoefenen van kunst of creatief bezig te zijn.” what an artist looks for in his art is the art of living. In every case.”
Verder heeft Schmid ook nog interessante dingen te vertellen over één van mijn stokpaardjes: Wat te volgen? Hoofd of hart? Zijn antwoordt: Gespür (= in vertaling van Joep Dohmen wordt dit mentale gevoeligheid).
The difficult question is: in what situation should I follow my heart, and in what situation should I not? Because to follow one’s heart is not always the best option.
I think we need yet another option. Human beings have a possibility to act which we do not use adequately. In German it’s called Gespür. It’s not quite intuition.... maybe sensibility is a better translation. It’s something between heart and rationality.
It’s not only feeling and not only rationality – it’s a combination of both. I think it’s good advice for us to build up this communication, ..., between our feelings and our thoughts. And how do we do that? Through our experience. It’s the number of experiences to build it, and also the reflections on experience. That’s how we build this Gespür, this rational-emotional sensibility.
En om het nog eens praktisch uit te leggen: “This is one of the possibilities, to lead life in a very pragmatic way. Only if this does not answer all your questions – then you need a bit of philosophy. “
Het zou mijn motto kunnen zijn.
The difficult question is: in what situation should I follow my heart, and in what situation should I not? Because to follow one’s heart is not always the best option.
I think we need yet another option. Human beings have a possibility to act which we do not use adequately. In German it’s called Gespür. It’s not quite intuition.... maybe sensibility is a better translation. It’s something between heart and rationality.
It’s not only feeling and not only rationality – it’s a combination of both. I think it’s good advice for us to build up this communication, ..., between our feelings and our thoughts. And how do we do that? Through our experience. It’s the number of experiences to build it, and also the reflections on experience. That’s how we build this Gespür, this rational-emotional sensibility.
En om het nog eens praktisch uit te leggen: “This is one of the possibilities, to lead life in a very pragmatic way. Only if this does not answer all your questions – then you need a bit of philosophy. “
Het zou mijn motto kunnen zijn.
http://www.epimedium.nl/filosofie/hester/levenskunst.html
http://www.dehelling.net/artikel/253
http://www.uvv.be/uvv5/pub/cante/gleven/pdf/03mensbeelden.pdf
Geen opmerkingen:
Een reactie posten